[SME] KHOA NĂNG LƯỢNG NHIỆT TĂNG CƯỜNG ĐỘI NGŨ NGHIÊN CỨU TRONG CÁC LĨNH VỰC NĂNG LƯỢNG SẠCH VÀ NĂNG LƯỢNG HẠT NHÂN

    Nhằm hiện thực hóa chiến lược phát triển các lĩnh vực công nghệ năng lượng tiên tiến, thân thiện với môi trường. Khoa Năng lượng nhiệt, Trường Cơ khí, Đại học Bách Khoa Hà Nội tiếp tục thu hút và phát triển đội ngũ giảng viên, nhà khoa học trẻ xuất sắc thông qua Đề án thu hút và tuyển dụng giảng viên trẻ tài năng, chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành (HUST-Talent).

   Đầu năm 2026, khoa Năng lượng nhiệt chào đón 03 giảng viên trẻ được đào tạo tại các trường đại học hàng đầu thế giới, góp phần tăng cường năng lực nghiên cứu chuyên sâu về công nghệ năng lượng sạch và năng lượng hạt nhân.

Tăng cường nghiên cứu công nghệ pin nhiên liệu, năng lượng mới sử dụng hydro, Amoniac và sinh khối

    TS. Nguyễn Hữu Linh và TS. Nguyễn Xuân Linh đều nhận bằng Tiến sĩ chuyên ngành Thermo-Fluid Engineering tại Đại học Quốc gia Chungnam (Hàn Quốc). Hai giảng viên tập trung nghiên cứu các công nghệ năng lượng mới, đặc biệt là pin nhiên liệu (Fuel Cell) và hệ thống năng lượng sử dụng hydro.

    Trong quá trình nghiên cứu tại Hàn Quốc, hai giảng viên đã tham gia nhiều dự án hợp tác với doanh nghiệp và các nhóm nghiên cứu quốc tế, đồng thời công bố nhiều bài báo trên các tạp chí SCI/SCIE uy tín như Energy Conversion and Management, Energy, International Journal of Hydrogen Energy, Applied Thermal Engineering, International Journal of Heat and Mass Transfer và Renewable Energy. Các công trình nghiên cứu tập trung vào nâng cao hiệu suất, độ bền và độ tin cậy của hệ thống pin nhiên liệu, phát triển các chiến lược quản lý nhiệt và quản lý năng lượng thông minh, cũng như tối ưu hóa hệ thống pin nhiên liệu cho phát điện và phương tiện giao thông không phát thải.

    Các hướng nghiên cứu chính bao gồm:

• Pin nhiên liệu PEMFC và SOFC cho phát điện và giao thông vận tải;

• Hệ thống hybrid giữa pin nhiên liệu, pin lưu trữ và các nguồn năng lượng tái tạo;

• Quản lý nhiệt, quản lý nước và quản lý năng lượng cho hệ thống pin nhiên liệu;

• Mô phỏng đa vật lý (multi-physics), CFD 

• Điều khiển tối ưu ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho hệ thống năng lượng hydro.

    Nhóm nghiên cứu hướng tới phát triển các công nghệ hydro phục vụ mục tiêu trung hòa carbon, đồng thời tăng cường hợp tác với các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong nước cũng như quốc tế nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng xanh tại Việt Nam.

Phát triển năng lực nghiên cứu về năng lượng hạt nhân và mô phỏng tính toán hiệu năng cao

    TS. Nguyễn Trị tốt nghiệp Tiến sĩ tại Pennsylvania State University (PSU, Hoa Kỳ). PSU là một trong những cơ sở đào tạo và nghiên cứu hàng đầu thế giới về kỹ thuật hạt nhân.

    TS. Trị có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực mô phỏng số hiệu năng cao (High-Performance Computing - HPC), động lực học chất lưu tính toán (CFD) và truyền nhiệt cho các hệ thống năng lượng quy mô lớn. Các nghiên cứu tập trung vào phát triển và ứng dụng các mô hình tính toán từ độ phân giải thấp đến độ phân giải cao (low- đến high-fidelity simulation) nhằm phân tích thiết kế, đánh giá hiệu suất và an toàn của các hệ thống năng lượng tiên tiến. Các kết quả nghiên cứu đã được công bố trên các tạp chí quốc tế SCI/SCIE Q1/Q2 uy tín, góp phần phát triển các phương pháp mô phỏng có độ chính xác cao cho lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới, lò hơi nhiệt điện than và các thiết bị trao đổi nhiệt. Các HPC hiện đang dùng gồm ROAR Collab, OLCF FRONTIER và ALCF AURORA được cấp phép sử dụng thông qua vị trí kiêm nhiệm giáo sư thỉnh giảng của TS. Trị tại PSU. ROAR là HPC chủ lực của PSU, trang bị hơn 10.000 CPUs và GPUs gồm AMD EPYC 9354, Intel Xeon Gold 6430, GPUs NVIDIA A100/P100 và hơn 20 PB dung lượng lưu trữ. Frontier là HPC exascale đầu tiên của Hoa Kỳ. Kiến trúc HPE Cray EX với CPU AMD EPYC thế hệ 3 và GPU AMD Instinct MI250X giúp FRONTIER đạt hiệu năng 1.353 exaflop/s, xếp hạng 3 thế giới (6/2026). Aurora là HPC exascale trên nền tảng Intel (CPU Xeon Max Series và GPU Data Center GPU Max Series). AURORA  đạt 1.012 exaflop/s, xếp hạng #4 thế giới (06/2026). 

     Các hướng nghiên cứu bao gồm:

• Mô phỏng thủy nhiệt cho các lò phản ứng hạt nhân tiên tiến;

• Phân tích an toàn và tối ưu hóa thiết kế lò phản ứng;

• Mô phỏng quá trình cháy và truyền nhiệt trong lò hơi nhiệt điện than;

• Thiết kế và tối ưu hóa các thiết bị trao đổi nhiệt;

• Phát triển các phương pháp mô phỏng đa vật lý trên nền tảng tính toán hiệu năng cao.

     Sự tham gia của TS. Trị đánh dấu bước phát triển quan trọng của Khoa trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân, đồng thời tạo nền tảng cho các nghiên cứu liên ngành giữa nhiệt – thủy lực, CFD, truyền nhiệt và tính toán hiệu năng cao.

Hướng tới trung tâm nghiên cứu công nghệ năng lượng tiên tiến

    Với sự bổ sung của các giảng viên trẻ được đào tạo tại Hàn Quốc và Hoa Kỳ, Khoa Năng lượng Nhiệt đang từng bước hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh trong các lĩnh vực:

• Công nghệ hydro và pin nhiên liệu;

• Hệ thống năng lượng sạch và phát thải thấp;

• Mô phỏng CFD và tối ưu hóa hệ thống năng lượng;

• Truyền nhiệt và thiết bị trao đổi nhiệt;

• Năng lượng hạt nhân và an toàn lò phản ứng;

• Tính toán hiệu năng cao (HPC) trong kỹ thuật năng lượng.

• Công nghệ về khí hóa và nhiệt phân sinh khối.

• Tối ưu hóa các quá trình chuyển đổi năng lượng sơ cấp (quá trình cháy, khí hóa, nhiệt phân nhiên liệu nói chung)

• Công nghệ chuyển đổi nhiên liệu sạch (Hydro, Amoniac) trong sản xuất năng lượng. 

    Sự quy tụ của các nhà khoa học trẻ có nền tảng đào tạo quốc tế, năng lực công bố khoa học trên các tạp chí hàng đầu thế giới và kinh nghiệm hợp tác nghiên cứu với nhiều đối tác quốc tế sẽ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, đẩy mạnh nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Đây cũng là bước đi quan trọng trong chiến lược xây dựng khoa Năng lượng nhiệt trở thành trung tâm đào tạo và nghiên cứu hàng đầu của Việt Nam về năng lượng sạch, năng lượng mới và năng lượng hạt nhân, đóng góp tích cực vào tiến trình chuyển dịch năng lượng và phát triển bền vững của đất nước.